Stress is onderdeel van ons bestaan. Hoewel we er soms minder van zouden willen ervaren, is het niet realistisch om volledig zonder stress te leven. We omschrijven stress als volgt: “Stress is een vorm van spanning die in het lichaam van mensen, dieren of planten optreedt als reactie op externe prikkels en die gevolgd wordt door een bepaald patroon van fysiologische reacties.”
Stress heeft als functie om ons in actie te laten komen wanneer dat nodig is. Breder bekeken zorgt stress ervoor dat we spanning ervaren om te reageren, te presteren of scherp te blijven in een bepaalde situatie. Op zichzelf is stress dus niet verkeerd. Wel hebben lichaam en geest tijd nodig om weer tot rust te komen.
Wanneer dat herstel uitblijft en stresssignalen te lang genegeerd worden, kan dit op termijn een negatief effect hebben op ons welzijn. Het kan bijvoorbeeld leiden tot overspannenheid, een burnout of andere lichamelijke, mentale en emotionele klachten.
DISC helpt om beter te begrijpen hoe mensen onder druk reageren. Stress heeft invloed op hoe we denken, voelen en handelen. Onder druk wordt voorkeursgedrag vaak sterker zichtbaar. De kwaliteiten die iemand normaal helpen, kunnen dan doorschieten en minder effectief worden.
Stress zorgt ervoor dat we op scherp komen te staan. Het heeft invloed op ons gevoel, ons gedrag en ons beoordelingsvermogen. Onder druk wordt voorkeursgedrag vaak sterker zichtbaar. De kwaliteiten die iemand normaal helpen, kunnen dan doorschieten en minder effectief worden.
Hoe stress zich uit, verschilt per persoon en per DISC-stijl. Iemand die normaal daadkrachtig en resultaatgericht is, kan onder druk bijvoorbeeld dwingender worden. Iemand die normaal zorgvuldig en analytisch is, kan juist blijven analyseren of moeilijker tot actie komen.
Hieronder lees je welke invloed stress kan hebben op de verschillende DISC-kleuren. Wat kan stress veroorzaken en op welke manier wordt dit gedrag zichtbaar?
Mensen met een hoge score op de D-stijl hebben vaak behoefte aan controle, tempo en resultaat. Ze zijn gericht op vooruitgang, gaan graag nieuwe uitdagingen aan en willen invloed hebben op de richting die wordt gekozen.
Stress kan ontstaan wanneer er te weinig duidelijkheid, snelheid of besluitvaardigheid is. Ook besluiteloosheid, gebrek aan focus of een omgeving waarin vooral beperkingen worden benadrukt, kan spanning oproepen. De D-stijl wil vooruit en kan ongeduldig worden wanneer dat niet lukt.
Druk of stress bij mensen met een hoge rode gedragsstijl kan zich op de volgende manier uiten:
Klik hier wanneer je meer wilt weten over het DISC rood.
Iemand met een hoge score op de I-stijl is vaak energiek, positief en enthousiast. Deze persoon staat meestal open voor nieuwe ideen en weet anderen vaak te inspireren of mee te nemen in plannen.
Mensen met een hoge I-stijl willen graag erkenning, verbinding en ruimte om zichzelf te laten zien. Stress kan ontstaan wanneer er weinig vrijheid, betrokkenheid of waardering wordt ervaren. Ook het gevoel buiten de groep te staan of niet gezien te worden, kan druk geven.
Wanneer mensen met een hoge gele gedragsstijl onder druk staan, kan zich dat als volgt uiten:
Hoe groter de frustratie, hoe meer de I-stijl geneigd kan zijn om te praten en naar buiten te reageren. Daardoor kan er minder aandacht zijn voor signalen van anderen of voor de praktische haalbaarheid van wat er gezegd of besloten wordt.
Klik hier wanneer je meer wilt weten over het DISC geel.
Bij een hoge score op de S-stijl is er vaak behoefte aan rust, voorspelbaarheid en een veilige omgeving. Mensen met deze gedragsstijl zijn meestal zorgzaam, geduldig, bescheiden en kalm. Ze vinden het prettig om te weten waar ze aan toe zijn en hechten waarde aan samenwerking en goede relaties.
Stress kan ontstaan in situaties met veel verandering, onduidelijkheid of spanning. Ook een onveilige sfeer, een onpersoonlijke benadering of een directieve manier van communiceren kan druk veroorzaken. De S-stijl wil graag harmonie en tijd om mee te bewegen met wat er verandert.
Kenmerken van stress bij iemand met een hoge score op Stabiliteit zijn:
Bij veel frustratie of stress kan iemand met een hoge groene stijl juist sterker vasthouden aan de eigen ideen. Waar deze persoon normaal meebeweegt, kan hij of zij dan ineens onvermurwbaar worden en moeilijker van standpunt veranderen.
Klik hier wanneer je meer wilt weten over het DISC groen.
Mensen met een hoge C-stijl vinden het vaak prettig om duidelijke regels, richtlijnen en kaders te hebben. Ze werken gestructureerd, analytisch en nauwkeurig. Ook hebben ze een sterke behoefte om hun werk goed te doen en beslissingen zorgvuldig te onderbouwen.
Stress kan ontstaan in een omgeving waarin duidelijkheid ontbreekt, informatie onvolledig is of beslissingen impulsief worden genomen. Ook onterechte kritiek kan veel spanning oproepen, juist omdat de C-stijl sterk gericht is op kwaliteit, juistheid en zorgvuldigheid.
Bij stress of druk kan iemand met een blauwe gedragsstijl het volgende gedrag laten zien:
De perfectionistische aard van de C-stijl kan ervoor zorgen dat kritiek extra hard binnenkomt, zeker wanneer die kritiek als onterecht wordt ervaren. Onder druk kan iemand met een hoge C-stijl dan de discussie aangaan, verontwaardigd reageren of juist kil en afstandelijk overkomen.
Klik hier wanneer je meer wilt weten over het DISC blauw.
DISC helpt om gedrag onder druk beter te begrijpen. Niet om mensen in hokjes te plaatsen, maar om inzicht te krijgen in voorkeursgedrag, valkuilen en reacties in stressvolle situaties.
Door stresssignalen eerder te herkennen, wordt duidelijker wat iemand nodig heeft om effectief te blijven communiceren en samenwerken. Zo helpt DISC om niet alleen gedrag te zien, maar ook beter te begrijpen waar dat gedrag vandaan komt.